De Ruyterstraat 69 - Noordwijk
+31 06 24 78 97 31
info@zensitivitynoordwijk.nl

Hoe zorg je goed voor jezelf

Gezondheid, coaching, welzijn en lifestyle

Hoe zorg je goed voor jezelf

Hoe zorg je goed voor jezelf - gezondheid - coaching

Als ik mijn collega-coaches eens spreek, komen onze gesprekken onvermijdelijk uit op één ding: hoe zit het met zelfzorg. Het maakt niet uit hoe het gesprek begint – problemen in ons eigen leven, frustratie bij zorgverzekeraars, zorg voor een klant – iemand zal uiteindelijk vragen: “En wat doe je aan zelfzorg?

Verschillende coaches hebben daarom ook verschillende antwoorden. De een sport, de ander krijgt regelmatig een massage. Eén persoon die plande een romantische uitje in met zijn partner. Een andere persoon ging kick boxen. Ik hou ervan om te wandelen of rustige muziek te beluisteren. We stellen graag onze favoriete bezigheden aan je voor als zelfzorg, maar we weten dat er geen keuze is die voor iedereen geschikt is. We weten vanuit onze eigen praktijk dat in de loop der tijd de behoeftes, voorkeuren en levensomstandigheden veranderen. In dit veeleisende beroep is zelfzorg voor ons geen luxe, maar een noodzaak.

Dit geldt ook voor jou

Denk aan jezelf

Je hebt waarschijnlijk wel eens de instructies in het vliegtuig gelezen of gehoord: In geval van nood, zet uw eigen masker eerst vast voordat u een anderen helpt. Het is zinvol om ervoor te zorgen dat je de ondersteuning krijgt die je nodig hebt. Zodat je anderen als je daar behoefte aan hebt, kunt helpen. En als je het masker als eerste aanbrengt, geef je een voorbeeld aan andere passagiers (kinderen bijvoorbeeld) dat deze handeling nodig is om te overleven, en dat zij dat ook moeten doen.

Zelfzorg werkt ook op dezelfde manier. In ons drukke leven hebben we veel verantwoordelijkheden en komen we in de verleiding om voor iedereen te willen zorgen. Meer dan dat we voor onszelf zorgen. Maar ik wil je voorzichtig van overtuigen dat je beter eerst voor jezelf kunt zorgen. Wat misschien heel egoïstisch lijkt, is eigenlijk vanzelfsprekend. We doen ons werk beter met onze verantwoordelijkheden als we de kracht, energie en emotionele middelen hebben om voor andere te zorgen.

Als je niet de gewoonte hebt om aan zelfzorg te doen, of als je te horen hebt gekregen dat je dat nodig hebt en niet zeker weet wat dat betekent. Dan heb ik wat tips om aan de slag te gaan.

Tips om aan zelfzorg te doen

Je moet op drie dingen letten: wat je vertelt waar zelfzorg voor nodig is, misschien wel is het wanhopig (waarschuwingslampen); wat je energie en kracht geeft (vul je in); en wat je reserves uitput (waar loop je op stuk).

Je energielevel controleren

Sommige dingen in ons leven is trekken onze emotionele, fysieke en mentale krachten leeg, terwijl andere dingen ons helpen die energie te herstellen. Net zoals het nuttig is om een brandstofmeter in je auto te hebben die je laat weten wanneer het tijd is om te tanken. Is het van cruciaal belang om te weten wanneer je zelfzorg nodig hebt – voordat je zonder gas komt te zitten. Helaas hebben we geen goed werkende red alarm in ons systeem dat ons laat weten wanneer we ergens op stuk lopen.

Een cruciaal onderdeel van zelfzorg is dan ook het ontwikkelen en herkennen van een signaal om te weten wanneer je energie op een laag pitje staat. Onze “waarschuwingslichten” kunnen in de vorm van fysieke, stemming of cognitieve symptomen komen. Bijvoorbeeld, hoofdpijn, vermoeidheid, gespannen spieren of een pijnlijke kaak (van het knarsen van je tanden) behoren tot de meest voorkomende fysieke waarschuwingssignalen. Vergeetachtigheid, problemen bij het nemen van beslissingen en moeite met communicatie zijn veelvoorkomende cognitieve indicatoren. En ik zie (en ervaar) vaak gemakkelijke frustratie, woede uitbarstingen, en verhoogde gevoeligheid voor verdriet en angst als stemmingsverschijnselen.

Je waarschuwingstekens kunnen een of meer van deze signalen zijn, of iets in die richting. Ik wil erop wijzen dat deze waarschuwingssignalen niet altijd direct wijzen op wat er mis gaat. Je kunt je bijvoorbeeld moe voelen als je emotioneel uitgeput bent of geïrriteerd raken als je fysiek uitgeput bent. Terwijl je oefent met het signaleren van je waarschuwingssignalen en experimenteert met verschillende soorten zelfzorg, zul je vaardiger worden in het interpreteren van de noodsignalen die je lichaam en geest je aanreiken.

Bij tanken

Iedereen heeft zijn of haar “beste” of favoriete methode om aan zelfzorg te doen, maar er is genoeg gemeenschappelijkheid onder de methoden die je niet opnieuw hoeft uit te vinden in je zoektocht om te ontdekken wat voor jou het beste werkt. Ik heb ontdekt dat de meeste mensen energie nodig hebben uit drie belangrijke onderdelen: fysieke activiteiten, cognitieve activiteiten en emotionele/ relationele activiteiten. Hoewel we allemaal af en toe naar één of twee van deze onderdelen toewerken, hebben we er baat bij dat we onszelf van tijd tot tijd aanvullen met “brandstof” uit elk van deze onderdelen:

  • Fysiek: Fysieke brandstof houdt in dat we het lichaam gebruiken. Dit kan iets actiefs zijn, zoals hardlopen of wandelen; iets rustgevends, zoals yoga of een massage; of zelfs iets passief, zoals slapen. Lichamelijke zelfzorg kan betekenen: gezonder eten, meer slapen of het vermijden van stoffen zoals alcohol of koffie die het optimaal functioneren van het lichaam in gevaar kan brengen. Laat je nieuwsgierigheid en intuïtie je begeleiden bij het experimenteren met deze ideeën, je eigen ideeën en noteer bij welke ideeën je “waarschuwingslampje” aangaan om zo sneller in te grijpen en iets aan te gaan doen.
  • Cognitief: Cognitieve brandstof is het gebruik van de geest. Dit kan zijn om tijd te maken om te gaan lezen of spelletjes te spelen, of om een cursus te volgen of weer te een instrument te beoefenen wat je vroeger gebruikte om op te spelen. Smartphone apps bieden een hoeveelheid aan hersenuitdagende spellen en activiteiten die je geest kunnen stimuleren en te bewegen op een manier die je in je dagelijks leven niet gewend bent. Nog beter, spelletjes en gesprekken met mensen vullen zowel een cognitieve als een sociale, relationele behoefte.
  • Emotioneel/relatief: Emotionele/relatieve brandstof komt voort uit het ervaren van emotie (zowel goed als slecht!) en uit het bevorderen van de “brandstofpijplijn” van sociale verbinding. Het kan gaan om iets te vinden om te genieten van een aangename emotie – het bekijken van een grappige film bijvoorbeeld, of het lezen van een mooi verhaal. Soms vereist emotioneel tanken dat je jezelf echt een “slechte” of lastige emotie laat voelen. We besteden zoveel energie aan het onderdrukken van de emoties die we niet graag voelen. Het kan een opluchting zijn om je tranen te laten lopen over iets dat ons verdrietig maakt, of toegeven aan onszelf dat we ons gefrustreerd voelen of vastzitten en steun willen. Relationeel tanken gaat vaak hand in hand met dit werk, want het is dubbel zo rustgevend om deze ervaringen – aangenaam en pijnlijk – te delen met een zorgzaam, medelevend persoon. Het helpt, en is enorm herstellend, om te weten dat we niet alleen zijn in onze ervaring.

Let op je kilometerstand

Net zo belangrijk is om te weten wat je vult is het identificeren van die dingen die je afvoeren. Idealiter houdt zelfzorg in dat je die dingen die je uit je reserves putten, wegneemt of zoveel mogelijk beperkt. Het echte leven is echter zelden zo eenvoudig, en moeten we uitzoeken hoeveel controle we hebben over de dingen die ons leven laat leegtrekken.

Werk is bijvoorbeeld een van de meest genoemde bronnen van persoonlijke afvoerput. Als je de loterij wint, kun je misschien stoppen met werken, maar voor de meesten van ons is dat geen optie. In plaats daarvan moeten we slimme onderzoekers worden, die ontdekken welke delen van het werk het meest efficiënt werkt en welke delen we zouden kunnen veranderen. Als het het woon-werkverkeer is, kan je met het openbaar vervoer naar je werk gaan (en ondertussen naar muziek luisteren of een mooi boek lezen). Als er een collega is die je het gevoel geeft leeg te zuigen, is er dan een manier waarop je kantoor of werkruimte zo kan verschuiven dat je minder contact met hem of haar heb? Kan je met je baas hierover praten. Over nieuwe werkplek of andere mogelijkheden? Je kan overwegen, om een carrière switch te doen?

Er doen zich soms onverwachts andere omstandigheden voor die de het afvoeren van negativiteit kan bemoeilijken. Het overlijden van een ouder, problemen met een kind, het verlies van een baan, onvoorziene gebeurtenissen of crises worden enorme energie zuigers van onze fysieke, cognitieve en emotionele energie. Hoewel we deze dingen niet altijd kunnen voorkomen, is het belangrijk om te erkennen wat een belangrijke eis ze stellen aan onze persoonlijke middelen. Indien mogelijk, wanneer we weten dat deze gebeurtenissen komen, kunnen we stappen ondernemen om tijd te maken voor meer zelfzorg voor en tijdens de crisis. Wanneer we verrast worden door problemen, moeten we onszelf aan herinneren aan de vlieginstructie om “onze maskers als eerste op te zetten” en ervoor te zorgen dat we onze interne brandstofmeter in de gaten houden terwijl we ons best doen om door een moeilijke tijd te navigeren.

Sommige dingen die we graag doen zijn energiezuigers als we dat te veel doen, of als we ze doen in tijden dat onze middelen opraken. Veel mensen genieten bijvoorbeeld van het drinken van matige hoeveelheden alcohol en houden van het aangename gevoel van de smaak van een glas wijn. Alcohol is echter een depressief middel, en de effecten ervan kunnen schadelijk zijn bij overmatig gebruik of wanneer je stemming al een beetje laag is. Goede zelfzorg kan vereisen dat je bewust moet wordt van hoe en wanneer je alcohol consumeert, en dat je een bewuste beslissing neemt om het drinken te beperken wanneer je merkt dat je waarschuwingslampje brandt.

Andere onschuldige gewoonten of hobby’s kunnen ook een bron van afvoer zijn. Ik ken bijvoorbeeld mensen die het leuk vinden om te weten wat er in de wereld gebeurt, maar toch een “nieuwsstop” moeten nemen als hun emotionele level laag is. Goed geïnformeerd zijn is in soms leuk; zich gebombardeerd voelen door het onrecht en de tragedies die zo’n groot deel van het dagelijkse nieuws uitmaken, kan daarentegen schadelijk zijn.

We moeten flexibel en alert zijn als we onze processen van zelfzorg aanscherpen, want wat op een bepaald moment bevredigend is, kan een afvoerkanaal worden. Denk aan bijvoorbeeld, iemand die online spelletjes speelt om zijn of haar geest te stimuleren. De partner kan zich verwaarloost voelen. En jou ervaring van wat bevredigend is en wat afvoer is kan heel gelijkwaardig of anders zijn dan de voorbeelden die ik heb geschetst. Dus, ik moedig je aan om deze basisinstrumenten te gaan werken en te beginnen met experimenteren. Zelfzorg werkt het beste wanneer het wordt benaderd met een gevoel van nieuwsgierigheid, bewustzijn en open-mind. Als we dit doen, worden we beter en beter in het houden van ons leven en ons leven soepel te laten verlopen; we worden ervaren monteurs in de werking van ons eigen welzijn.

 

Zou leuk zijn als je ons laat weten wat je van dit artikel vindt!

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: